Gouden Uil shortlist

Het juryrapport van De Gouden Uil, dat vandaag verscheen ter begeleiding van de shortlist, is bijzonder. Lees mee:

"De jury van De Gouden Uil Jeugdliteratuurprijs 2008 is bijzonder hoopvol gestemd. Nu de jaaroogst van de Nederlandstalige kinder- en jeugdliteratuur een zó historisch dieptepunt heeft bereikt, kan de curve in de toekomst niet anders dan weer omhoog. De jury vermoedt dat het aantal ongetalenteerde mensen dat per se een kinderboek wil schrijven, stilaan moet zijn uitgeput.

Ziehier een ander lichtpunt: de probleemboeken zijn op hun retour! Het voorbije jaar hadden de personages niet al te veel te lijden onder ziekte, dood en depressie. Ze mochten op vakantie, jawel. Naar Frankrijk, op camping, waar ze een lekke band kregen en hun tent wegwoei. Nieuw en voorspelbaar was ook de resem boeken waarin paragnostische figuren opdoken. Altijd handig als je contact hebt met geesten en aanverwanten, het verleden en de toekomst, maar paranormaal goede boeken heeft het vooralsnog niet opgeleverd.

Maar nogmaals, de jury verwacht veel goeds, want zij ziet..., zij ziet..., zij ziet wel degelijk talent. Mensen met een goeie pen en met schrijflust; mensen die recht hebben op een échte redacteur en een degelijke uitgever. De jury voorspelt dus vuurwerk, zowel uit de hoek van de kanonnen, als uit die van de debutanten. Kortom, een ware revolutie binnen de jeugdliteratuur. Vraag is enkel nog: wanneer zal deze revolutie zich voltrekken? De glazen bol vertoont voorlopig slechts mist.

Hoop put de jury intussen uit haar twaalf titels tellende longlist en de vijf door haar genomineerde boeken, als bij wonder nog gevonden."

Dit zijn de vijf gelukkigen:

Midas Dekkers & Angela de Vrede – Botjes - Querido
Noëlla Elpers – Dolores – Van Goor
Hans & Monique Hagen, met tekeningen van Jan Jutte - Van mij en van jou - Querido
Sylvia Vanden Heede & Thé Tjong-Khing – Koek koek Vos en Haas - Lannoo
Mieke Versyp, Sabien Clement & Pieter Gaudesaboos – Linus – Lannoo

Meer op: www.degoudenuil.be

Comments

[Geplaatst door: Coen]

Ik zou zeggen: stik met die prijs.

[Geplaatst door: Jan Paul]

Ha fijn. Weer eens een vroeger-was-alles-beter-en-was-iedereen-maar-zo-goed-als-wij-jury. Zouden ze zelf weten dat hun toon en boodschap heel sterk lijkt op die van andere literaire jury's van soortgelijke prijzen in eerdere jaren? Copy-paste, zou ik zeggen. En 'het dieptepunt is bereikt' wijst op een neerwaartse spiraal. Gek, want de griffeljury had het vorig jaar over een 'mastjaar'. Maar die wisten er vast niet zoveel van af als dit vijftal. Als al die negatieve jury's (bijna elk jaar kom je er wel een tegen) gelijk hebben, dan het het sinds Dik Trom snel bergafwaarts gegaan.

[Geplaatst door: Jan]

Lees ook de afzonderlijke rapportjes en tel de taalfouten.

[Geplaatst door: m]

Ik dacht dat Belgen galant en zonnig waren.

[Geplaatst door: Bart]

Ik vind het een erg goed juryrapport. Eindelijk een jury die inziet, dat er een hoop rommel wordt geschreven en nog erger: wordt gepubliceerd.

[Geplaatst door: Jan Paul]

Bij de medaille-uitreiking op de Olympische Spelen hoef ik ook niet te vernemen hoe slecht de kandidaten die zich niet voor de finale wisten te plaatsen het er hebben afgebracht.

[Geplaatst door: Karin]

Welke prijzen vallen er te winnen, Jan, voor wie ze allemaal vindt?

[Geplaatst door: Bart]

@Jan Paul: hoe slecht de schrijvers zijn die niet voor de shortlist zijn geselecteerd, zegt ontzettend veel over de uiteindelijke genomineerden. Het lijkt me dus zeker van belang om het te noemen.

[Geplaatst door: Jan Paul]

Ja, Bart. Het zegt dat de uiteindelijk genomineerden beter werk hebben geproduceerd dan dat broddelwerk van de rest. Leuk voor de genomineerden.

[Geplaatst door: Bart]

Je weet als schrijver donders goed, dat je boek beoordeeld zal worden, als je uitgever het instuurt voor een literaire prijs. Op dat moment geef je een soort van 'vertrouwen' aan de jury. Je weet namelijk ruim van te voren wie de juryleden van de prijs zijn. Je weet dus wie je werk gaat beoordelen. Je moet dus niet verbaasd zijn, als zij een hard oordeel hebben over je boek. Zo werkt het nu eenmaal als je een boek hebt geschreven. Het zal beoordeeld worden: of het nu goed of niet goed besproken wordt. De jury moet alle ruimte krijgen om haar oordeel te geven. Ook al is dat, volgens sommigen, een hard oordeel is.

[Geplaatst door: Coen]

@ Bart: Ik denk dat heel veel auteurs absoluut niet weten wie er in de jury zitten. Ik ken niemand van deze jury, maak me sterk dat de auteurs wel alle juryleden kennen.
Hetzelfde geldt voor bijvoobeeld een beginnend dichter als hij poëzie opstuurt naar een literair tijdschrift. Kent hij alle redactieleden? Zou hij blij zijn als de redactie meedeelde: de rest was zo slecht dat we jouw poëzie uiteindelijk maar hebben geplaatst?

[Geplaatst door: Bart]

@Coen: De juryleden zijn redelijk bekend, hoor. Wie kent nu niet Barbara Rottiers, schrijfster van 'Papa is weg'! En vergeet niet juryvoorzitter Jelle van Riet! De beginnend dichter, die jij aanhaalt, moet overigens blij zijn, dat zijn poëzie nog ergens geplaatst wordt.

[Geplaatst door: Karin]

Ik zag dat er ook een Bart in de jury zat.

[Geplaatst door: Coen]

Jelle van Riet is de vriendin van Helmut Lotti! Mijn favoriete zanger!

[Geplaatst door: Jan Paul]

Zouden de boeken in 2007 werkelijk minder goed zijn dan in 2006? En in 2006 minder dan in 2005? Ik denk het niet. Sterker nog, ik denk dat kinderboeken over het algemeen juist beter worden. Maar zure jury's zijn van alle tijden. En ze komen overal voor. De jury's die graag de nadruk leggen op wat er niet goed was, terwijl een prijs een feestelijke aangelegenheid behoort te zijn. Andere jury's vergeten graag de vele slechte boeken die er elk jaar worden ingestuurd en richten zich op de mooie boeken.

Wat deze jury niet siert is het gebrek aan enige relativering. Er ontbreken veel boeken die verder uitstekende recensies hebben gekregen. En reken maar dat er boeken in de prijzen zullen vallen die de longlist niet eens hebben gehaald. Maar de vriendin van Helmut Lotti en haar collega's claimen het monopolie op de enige echte kritiek. En wanneer mensen de waarheid in pacht menen te hebben wordt het altijd vervelend.

[Geplaatst door: Ted]

De tegenwoordige praktijk van veel uitgevers is om zo veel mogelijk boeken uit te geven in de hoop dat er een hit tussen zit. Hoe meer boeken je uitgeeft, hoe kleiner het percentage kwaliteitsboeken zal zijn; het is niet aannemelijk dat met het stijgen van de productie ook het aantal goede auteurs toeneemt.

Veel jury´s hebben een bekende persoon als voorzitter van de jury, dus dat is niet ongebruikelijk. In het geval van Jelle van Riet lijkt mij dat niet aan de orde, want ik ben haar lang geleden eens tegengekomen als organisator van een literair evenement en toen kende zij, volgens mij, Helmut Lotti nog niet.

[Geplaatst door: Jan Paul]

Het lijkt me sterk dat je iemand in de jury zet omdat het de vriendin is van een bekende persoonlijkheid. Ze gaan Truus van Hanegem toch ook niet in de jury van de AKO-literatuurprijs zetten?

[Geplaatst door: Karin K.]

Jelle van Riet zit niet in die jury omdat ze de vriendin is van Helmut Lotti :-);. Ze zat er vorig jaar ook al in, en toen was ze nog niet zijn vriendin :-). Ondertussen heeft ze voor de Standaard der Letteren een reeks bekenden geïnterviewd over, ik dacht, hun boekenkast en wat te diep in de schone blauwe ogen van Helmut gekeken en het vervolg is bekend. (Het betreffende interview whad trouwens enige amusementswaarde, de verliefdheid droop eraf.)

On topic, wat ik dit rapport kwalijk neem is dat ontzettend denigrerend toontje. Ja, een jury (of een criticus) heeft het recht kritisch te zijn. De plicht zelfs. En ik vind er niks mis mee dat de overproductie en de grote hoop echte rommel die er het gevolg van is, eens aan de kaak wordt gesteld. Maar dat "de vijf door haar genomineerde boeken, als bij wonder nog gevonden" vind ik een schromelijke overdrijving, ik heb wel meer moois voorbij zien komen, ook boeken die zelfs hun longlist niet hebben gehaald... Maar het klinkt wel goed he, "de vijf door haar genomineerde boeken, als bij wonder nog gevonden". Lees het juryrapport nog een keer door, let eens op de stijl: die wil vooral scoren. En lees dan de stukjes bij de genomineerde boeken, zoals Jan suggereerde. Triest.

Karin K. (niet Karin - blijkbaar is er verwarring)
http://www.aangetekend.blogspot.com

[Geplaatst door: Johan]

Inderdaad triest. De Gouden Uil is altijd al een clubje met veel pretentie geweest en dat blijkt ook weer uit deze brief. Waar halen ze het lef vandaan om 90% van de Vlaamse en Nederlandse kinder- en jeugdauteurs als ongetalenteerd af te doen?

Een dieptepunt in de kinder- en jeugdliteratuur? Die mensen zijn blind! Dit jaar zijn er prachtige jeugdboeken verschenen, vol spanning, magie en avontuur, die door kinderen verslonden worden. Jeugdliteratuur bruist als nooit tevoren! Maar deze mensen zien 'in de toekomst niets dan mist...'

Die mist bestaat dan vermoedelijk uit de auteurs die échte kinderboeken schrijven, die door de kinderen in hun hart gesloten worden. Auteurs die kinderen, die nog nooit een boek hebben vastgepakt, toch aan het lezen zetten. Die auteurs verdienen volgens mij een prijs (en een standbeeld bovenop), juist omdat ze het leesvuur weten aan te wakkeren bij de jeugd - iets wat tegenwoordig niet zo evident is.

Versta me niet verkeerd. Het is goed dat er een prijs is die literaire en artistieke hoogstandjes bekroont (boeken die trouwens bijna uitsluitend door volwassenen geapprecieerd worden). Maar beweren dat je in dat geval 'kinder- en jeugdboeken' jureert, is hoogst pretentieus.

Nou, als de 'mist' niet optrekt is er met wat geluk volgend jaar geen Gouden Uil jeugdliteratuur. ;-)

[Geplaatst door: Karin K.]

Dát is dan weer een andere kwestie Johan. Een Gouden Uiljury (of een Griffeljury of of of...) is geen Kinder- en Jeugdjury. In dat opzicht vind ik je opmerking "Het is goed dat er een prijs is die literaire en artistieke hoogstandjes bekroont (boeken die trouwens bijna uitsluitend door volwassenen geapprecieerd worden). Maar beweren dat je in dat geval 'kinder- en jeugdboeken' jureert, is hoogst pretentieus." even pretentieus, sorry hoor. Alsof alleen kinderen een kinderboek kunnen beoordelen.

En dat "literaire en artistieke hoogstandjes bijna uitsluitend door volwassenen geapprecieerd worden" lijkt me al even kortzichtig als wat de GU-jury nu aangewreven wordt.

Maar goed, dat is de oude discussie he.

Ik verschil trouwens ook met je van mening dat de "jeugdliteratuur bruist als nooit tevoren". Er worden ontzettend mooie boeke gepubliceerd, maar er wordt ook meer dan ooit veel rommel de wereld in gestuurd. En er is steeds minder kritisch weerwerk. Ik noem het in elk geval geen 'bruisen'.

Karin K.
http://www.aangetekend.blogspot.com

[Geplaatst door: Johan]

Misschien had ik het in mijn vorige reactie wat ongelukkig verwoord. Ik bedoelde uiteraard niet dat volwassenen geen kinderboeken kunnen beoordelen. Wat ik wel bedoel is dat de boeken die door sommige volwassenen als 'artistiek' en 'literair hoogstaand' beschouwd worden, kinderen vaak totaal niet aanspreken.

Kijk bvb naar een Bart Moeyaert (Gouden Uil 2001); een uitstekend auteur, die door de literaire wereld op handen gedragen wordt. De meeste kinderen daarentegen laten zijn jeugdboeken links liggen.

Als een illustrator bvb een prentenboek over een konijntje illustreert met gestileerde vormen en sombere kleuren, dan heeft hij misschien wel een kunstwerk gemaakt, maar in mijn ogen geen kinderboek.

Daarom mag de Gouden Uil van mij wel bestaan als 'kunstprijs', maar ik zou de bekroningen nooit hanteren als maatstaf voor wat 'goede jeugdliteratuur' is.

Met het bruisen van de jeugdliteratuur bedoel ik dat we vandaag de dag een nooitgeziene verscheidenheid kennen in jeugdboeken. De keuze is gigantisch en natuurlijk is niet alles wat er verschijnt even goed.

Maar het voordeel van die verscheidenheid is dat voor elk kind het geschikte boek voorhanden is en dat is zeker niet altijd een 'literair hoogstaand' boek. Als een meisje nu graag een boek leest over babysitters of over jongens versieren, waarom zouden we haar tegenhouden? Lezen moet tenslotte leuk blijven. Zeker als je nog jong bent.

[Geplaatst door: Karin K.]

Je pleit voor verscheidenheid, Johan. Maar dat sombere gestileerde konijn heeft daar dan precies geen plek in, want 'geek kinderboek'? Nou nou.

Ik heb niks tegen verscheidenheid, integendeel. Ik heb iets tegen gebrek aan kwaliteit. En de verscheidenheid van het aanbod mag geen argument zijn om een gebrek aan kwaliteit goed te praten. Want daarover gaat het: dat er een hoop rommel verschijnt. En die rommel wordt niet acceptabeler door te zeggen 'maar nu is er tenminste een boek voor de meisjes die over babysitters willen lezen'. Voor mij mogen er boeken over álle onderwerpen verschijnnen, maar laat het alsjeblieft goeie boeken zijn. Daar hebben kinderen net zo goed recht op als volwassenen.

Je noemt Bart Moeyaert. Jij weet dat de meeste kinderen zijn jeugdboeken links laten liggen. Ik ken jongeren die wég zijn van zijn boeken en die door onder meer zijn boeken lezers-voor-het-leven geworden zijn. Zelfs als dat geen grote groep is, maakt dat hem dan geen goed jeugdauteur? Gaat het om de kwantiteit van het lezersaantal dan? Leveren de Pfaffs en de Planckaerts de beste televisie als ze het kijkcijferlijstje aanvoeren? Wat is jouw maatstaf voor goede kinderliteratuur?

Het zijn maar een paar antwoorden op je post, Johan. er is nog véél meer over te zeggen.

[Geplaatst door: Tine]

Ook kinderen zijn in staat om goeie kwaliteit van populaire prullen te onderscheiden. Maar ze zijn vaak, net als veel volwassenen, een beetje lui om het allemaal zelf uit te zoeken. En dus kiezen ze voor Plop in plaats van de Kopergietery (sorry, ik ken de Nederlandse tegenhangers niet). Maar als je ze meeneemt naar een goede theatervoorstelling zijn ze razend enthousiast, ook al is het een stuk moeilijker. En die blijft dan ook veel langer hangen.
Daarom lijkt het mij net zo belangrijk om te zorgen dat de goede kinderboeken er zijn. Ze kunnen heus meer aan dan voorgekauwde prut. En ik mag echt hopen dat plezier niet het enige leesmotief is!

[Geplaatst door: Karin K.]

Helemaal mee eens Tine!
En natuurlijk zijn kinderen in staat kwaliteit van rommel te onderscheiden, maar het is een vaardigheid die je ze wel bij moet brengen. Kritisch zijn, dat leer je ook. En dat gaat absoluut niet ten koste van het leesplezier.

[Geplaatst door: Johan]

Uiteraard mag kwantiteit absoluut geen doorslaggevend argument zijn en als jeugdliteratuur zoals de Pfaffs en de Planckaerts moest zijn, dan zou ik allang iets anders doen.

Voor mij is goede jeugdliteratuur een spannend, meeslepend verhaal dat geschreven is volgens de regels van de kunst (correcte spanningsboog, goed uitgewerkte personages, e.d.) en dat bovendien niet afkomstig is uit de PowerPoint projectie van een of ander marketingbureau. Daarnaast vind ik het leesbevorderende karakter van een jeugdboek veel belangrijker dan literaire of artistieke aspecten.

Geef maar eens een lezing voor een klas beroepsonderwijs vol boekenhaters. Als je dan achteraf de reactie krijgt van een van die kinderen dat hij/zij je boek heeft gelezen en het zo goed vond dat hij/zij ook andere boeken van jou wil gaan lezen, dan besef je dat je niet alleen jeugdauteur bent om verhaaltjes te vertellen. Dan lijken literaire en artistieke maatstaven ineens zo onbelangrijk.

Kwaliteit moet aangeleerd worden, zul je dan zeggen. Uiteraard! Net zoals het drinken van wijn en het eten van oesters. Maar hoewel ik een goed glas wijn altijd kan appreciëren, krijg ik een oester met de beste wil van de wereld niet naar binnen. Het is niet omdat het kwaliteit is, dat je er ook per se van moet houden.

Om terug te keren naar de leesbevordering: kinderen leer je geen groenten eten door hen spruitjes, spinazie en broccoli te serveren, want dat bevestigt alleen maar hun vooroordeel. Hetzelfde geldt voor jeugdboeken. Geef hen een boek dat hun vooroordeel ontkracht en je bereikt effect. Misschien zullen ze op latere leeftijd dan wel overstappen op 'zwaarder' werk. Misschien ook niet.

En wat mijn voorbeeld van het gestileerde konijntje betreft: leg dat boek maar eens naast een prentenboek met een realistisch getekend konijntje met vrolijke kleuren en laat een kind van vier er een van kiezen. Ik weet alvast welk boekje het zal worden. Het gestileerde konijntje zal dan ook vooral geapprecieerd worden door volwassenen en van mij mag dat boek er uiteraard zijn; het maakt de verscheidenheid in de jeugdliteratuur alleen maar groter. Maar ik heb wel een probleem met het feit dat een elitair clubje ons gaat vertellen wat goed is en wat slecht.

Trouwens, als auteur vind ik een kinder- en jeugdjury prijs nog steeds de meest prestigieuze prijs die je kunt ontvangen omdat je weet dat je hem verdient.

[Geplaatst door: Ted]

Ja, kijk eens, als je kinderen nooit spruitjes en spinazie voorzet kúnnen ze het ook niet leren waarderen. En als je geen oesters lust, blief je misschien wel asperges!

[Geplaatst door: Karin K.]

Johan, een boek met literaire kwaliteiten hoeft heus niet 'zwaar' te zijn, hoeft heus niet het tegendeel van 'geschikt voor leesbevordering' te zijn. Een boek met literaire kwaliteiten vergelijken met spruitjes, dat is nou eens een vooroordeel waar ík een probleem mee heb. Want dat ís een vooroordeel: 'kinderen lusten geen boeken met literaire kwaliteiten'. Jij schrijft over de mails die jij krijgt na een lezing: dt geloof ik graag en dat vind ik echt erg fijn voor jou. Maar andere auteurs krijgen ook reacties hoor, ook de zogenaamd 'literaire auteurs' (lees bijvoorbeeld Aidan Chambers in het volgende nummer van Leesgoed, hij zegt daar iets heel interessants over ;-))

Het gaat trouwens niet om spruiten versus wortelen. Het gaat om hamburgers van de MacDo. Ik had het over de hoop rommel die verschijnt.

Wat je konijn betreft. Ik héb een vierjarige in huis, Johan, jij ook? Wel, de mijne is gek op de - nochtans zeer 'artistieke' - illustraties van Wolf Erlbruch. Maar we hebben ook van bij de geboorte dat soort boeken - en andere! - aangeboden. Hadden we nooit Erlbruch aangeboden, dan had hij die nu vast ook niet geapprecieerd. Het voorbeeld van jouw vierjarige begint niet op zijn vierde verjaardag he, Johan, maar lang daarvoor al.

(Een van de allereerste coup-de-foudres in het 'boekenleven' van mijn zoontje, hij was toen amper anderhalf, begot, was 'Maan waar ben je?' van Emile Jadoul. Niet bepaald het kleurrijke konijntje, lijkt me.)

(En waarom moet ik nou denken aan die twee gestileerde Nederlandse kindertjes, dat duo in zo'n kleurloos somber zwart, die het al generaties en generaties goed doen bij... precies... kleuters?)

En wat dat elitaire clubje betreft. Begrijp me niet verkeerd, het juryrapport waar deze post oorspronkelijk over ging vind ik denigrerend van toon, en dat vind ik erg, heel erg. Maar volwassen critici die een boek beoordelen op, onder meer, literaire kwaliteiten een 'elitair clubje' noemen, vind ik even denigrerend. Volwassenen met een bepaalde achtergrond (noem het een literaire) kunnen nu eenmaal beter dan een kind een boek beoordelen in al zijn facetten. Dat is nu eenmaal een kunde die je als lezer verwerft. Dat is ook vakmanschap. Een volwassene met een hele leesgeschiedenis en met kennis van hoe boeken in elkaar zitten en hoe ze functioneren, ziet nu eenmaal meer dan een tienjarige met een veel beperktere leeservaring en niet die kennis. Dat betekent niet dat een kinderjury geen bestaansrecht heeft, integendeel, het is een prachtig initiatief om kinderen in contact te brengen met boeken én ze te leren nadenken over boeken. Maar zeggen dat een volwassen criticus een elitair concept is, is hetzelfde als zeggen dat de jury die Aagje Vanwalleghem beoordeelt elitair is en dat de tv-kijkers haar prestatie net zo goed kunnen beoordelen. Om maar één voorbeeld te geven.

[Geplaatst door: Jan S]

Merkwaardig Johan dat jij je geroepen voelt dat 'elitaire clubje' (het zijn jouw woorden) te vertellen wat goed en fout is, terwijl ik leden van dat clubje ken die een dergelijke drang tot missioneren helemaal niet hebben.
Iets soortgelijks is het geval met de steun die je zoekt bij kinderen, die als ik jou mag geloven allemaal (zou je dat wat kunnen preciseren, hoeveel precies ongeveer?) realistisch getekende konijntjes in vrolijke kleuren willen. Herinner je je de discussie destijds over 'Annetje Lie in het holst van de nacht' van Imme Dros? Het werd bekroond met een Zilveren Griffel en kreeg de Woutertje Pieterse Prijs. Sommigen beweerden dat het een boek was dat aan geen enkel kind besteed zou zijn. Laat ik nou toch een paar kinderen in mijn klas gehad hebben die me (jaja een páár, je hebt gelijk)zeiden: "Het mooiste boek dat ik ooit heb gelezen, meneer." (En zeg nu niet: "Ja geen wonder, je hebt het ze door de strot geduwd.")

[Geplaatst door: Johan]

Nou, nou. Blijkbaar heb ik hier een steen in een wespennest gegooid. Wist ik veel dat het hier vol literaire critici zat. Nu ja, mijn excuses als ik mensen hierbij op de tenen heb getrapt. Toch blijf ik me ergeren aan mensen die boeken gaan beoordelen op hun literaire waarde, zonder zelf ooit een boek geschreven te hebben. Het ergste vindt ik nog dat deze mensen de touwtjes in handen hebben in de literaire wereld. Zij oordelen trouwens niet alleen over wat goed en slecht is, maar ook over wie geld krijgt en wie niet. Ik ken heel veel ontzettend goeie schrijvers, die door kinderen, ouders en leerkrachten op handen gedragen worden, maar die nooit een cent subsidie zullen zien omdat ze 'niet literair genoeg zijn'. En ik kan je verzekeren dat deze mensen geen flutverhaaltjes schrijven!

Nu ga ik eraan twijfelen of jullie Carry Slee, Paul van Loon of Marc de Bel als goede jeugdliteratuur beschouwen, waarschijnlijk niet. In die zin verschillen onze meningen dan ook grondig. Auteurs en critici; het is altijd wel een explosieve combinatie geweest.

Uiteraard zijn er kinderen die graag de iets 'artistiekere' boeken lezen. Daar heb ik echt niets op tegen, integendeel. We moeten hen daarin zelfs aanmoedigen. Waar ik wel tegen ben is dat een paar critici in een jury bepalen wat kwaliteit is en wat niet en bovendien ook nog eens beweren dat al wat niet aan dit 'kwaliteitsmerk' voldoet minderwaardig is. Ik zou het literair fascisme durven noemen.

Mijn 'kleurrijke konijntje' was misschien niet zo'n gelukkig voorbeeld. Het bewijst misschien vooral dat ik mijn reacties heel snel geschreven heb en misschien niet altijd even doordacht.
Het is inderdaad zo dat je kinderen met kunst in contact moet brengen zodat ze het kunnen leren appreciëren, maar je mag daarbij ook niets forceren. Als een kind iets niet mooi vindt, dan kun je het hoogstens vragen waarom niet, maar je kunt niemand dwingen om van iets te houden. Om even op de spruitjes terug te komen: als een kind spruitjes niet lekker vindt, dan ga je het ook niet dwingen om ze op te eten? Dat heeft alleen maar het tegenovergestelde effect. Pas op: dat geldt niet alleen voor kwaliteitsliteratuur. Dat geldt ook voor rommelliteratuur. Een kind dat niet van Plop houdt, mag je ook niet dwingen om het onding alsnog te lezen.

Ted, ik zeg niet dat je kinderen helemaal geen spruitjes mag voorschotelen hoor. Maar als ze geen spruitjes lusten, dan geef je hen eerst een groente in een vorm die ze wel graag lusten: frietjes bijvoorbeeld. En dan kun je frietjes gaan combineren met andere minder populaire groenten. Of misschien lusten ze wel aardappelpuree vermengd met spinazie en kijk... voor je het weet eten ze ook zo spinazie en daar schrikken ze dan van.

Tot slot heeft deze discussie volgens mij ook bewezen dat een internetforum verre van de ideale plek is om diepgaande discussies te houden. Het valt me trouwens op dat we nooit zijn overeengekomen wat 'literaire kwaliteit' nu eigenlijk is. Hoe kunnen we daar dan over discussiëren?

Voor mij is deze discussie gesloten en om even eerste post van Coen aan te halen: stik met die prijs! ;-)

Prettig weekend!

[Geplaatst door: Ted]

Misschien geen diepgaande discussie, maar wel een interessante! Dank allemaal voor jullie bijdragen!

[Geplaatst door: Bart]

Dit staat op Boekblad.nl:

'Sarcastische Gouden Uil-jury krijgt lik op stuk'

Eindelijk reacties op het vlijmscherpe rapport van de Gouden Uil Jeugdliteratuur-jury. Er wordt gerelativeerd en genuanceerd, maar men geeft toe dat er een probleem is.

[Geplaatst door: Karin K.]

Nou, dat verklaart dus het Boekblad-verkeer dat ik ineens zag op de counter van mijn weblog...

[Geplaatst door: janien]

Wat een interessante discussie hier! Literaire kritiek onder vuur. Dat is toch het spannende van die literaire prijzen ... dat alle media - ook en vooral de (literatuur- of schrijvers)blogs zoals die van Ted van Lieshout erover schrijven, spreken. Leeft literatuur niet bij de gratie van zijn lezers die al die nieuwe (en ook oude boeken) en schrijvers 'op het spoor' komen doordat er 'ruchtbaarheid' aan wordt gegeven. Hoe meer ruchtbaarheid, hoe beter voor de schrijver en zijn boeken!

Laat de jury maar controversieel zijn samengesteld, laat de BN's en BV's en andere VIP's maar meespelen, laat de jury maar goed 'hard' uit de hoek komen. Anders kijken we nog niet eens om of luisteren we niet en weten we weer minder en kunnen we weer minder genieten van schoonheid in taalkunst. Wat die kunstopvattingen dan ook zijn die die kunst tot stand hebben gebracht.

Lang leve de literatuur en de literaire kritiek! 'Hoog' én 'laag'. Enkele dagen geleden hoorde ik het nog over de radio zeggen (ik moest die zzegsman nog maar eens proberen 'op te duikelen' ...): dat de literaire kritiek vandaag de dag nergens meer op lijkt. Dat er geen goede (échte) critici meer zijn. Ach, daar 'leven' wij lezers (en ook de literaire schrijvers durf ik te denken) toch van: van het eeuwige gescherm en geschreeuw en gezucht over wat een goed boek is, maakt. Héérlijk toch. Altijd anders. Zo veelkeurig en onmetelijk rijk en verscheiden als de taal en de kunst en haar kritiek maar kunnen zijn. Laat maar regenen die prijzen over de hoofden van de schrijvers. Ook degenen die zo zelden in die prijzen vallen, draaien mee in het spel van verkopen en kopen en lezen. Kristien Hemmerechts NIET genomineerd voor de Libris, en Anne Provoost ook NIET. En Brusselmans: nog nooit is-ie bij die grote commerciële prijzen genomineerd. En toch komen ook zij in de boekentoptienen. En houden de media hun literaire vlam brandend.

Werd er ooit zoveel geschreven en gelezen als in deze tijd? Met al die nieuwe (literaire) blogschrijvers die erbij gekomen zijn! Je kunt zo gemakkelijk je eigen uitgever zijn ... Een nieuwe generatie schrijvers is opgestaan. Ja, the World is Flat, ja, the Crowd is ook 'wijs'. En kwaliteit? Die drijft toch altijd boven op een of andere manier. Ik zie heel die zaak van literatuurprijzen en van de kritiek helemaal niet somber in. Integendeel. De toekomst van de literatuur én van de literatuurkritiek ziet er wat mij betreft zeer rooskleurig uit.

Veel succes, Ted van Lieshout!

janien
een fan - weetjenog, van The Sausage Machine,
de (oud-)lerares Nederlands van Rutger Gaumann
en Joy Gysen die op YouTube een film hebben:
jouw "Gebr."
Ook ik maakte het nieuws over de GU Jeugdliteratuur
op mijn blogje bekend:
met de focus op mijn favoriet: Noëlla Elpers
http://janien.wordpress.com/2008/02/15/aan-peter-holvoet-hanssen-o-pedro-valentino-en-noella-elpers-met-o-dolores/
en
http://janien.wordpress.com/2008/02/28/hoera-boekenleeuw-voor-noella-elpers-van-het-kapersnest/

[Geplaatst door: Bart]

De Gouden Uil-uitzending vond ik erg geslaagd, op de muzikale niemendalletjes van Helmot Lutti en de flauwe grappen van de portiers na dan. Je moet als schrijver toch een soort van schaamte voelen als Lutti je met zijn rijmelarijtjes toezingt. Vorig jaar vond ik de uitzending ook al zo goed. Erg fijn, dat ze in Vlaanderen gewoon een uur aan jeugd- en volwassenenliteratuur besteden. Dat zal in Nederland niet snel gebeuren. De kinderrechtbank vond ik een mooi idee! De winnaars van de Gouden Uil Jeugdliteratuurprijs en de Gouden Uil Literatuurprijs zijn voor mij overigens totale verrassingen.

[Geplaatst door: Coen Peppelenbos]

@ Bart: Marc Reugenbrink heeft op de voorloper van de NHL gezeten: Ubbo Emmius.

[Geplaatst door: Ted]

Ik geloof dat Sylvia (publieksprijs jeugd) zich wel voor de kop kon slaan toen ze zich realiseerde dat ze met geen woord gerept had over Thé Tjong-Khing.
Ik begrijp uit de uitzending dat er dit jaar geen filmpjes zijn gemaakt met de schrijvers, zoals vorige jaren. Afgelopen jaar moesten wij, de Nederlandse genomineerden, met een bestelbus zogenaamd naar Antwerpen rijden, maar in werkelijkheid kwamen we niet verder dan Woerden! Wat hebben we gelachen!

[Geplaatst door: Bart]

@Ted: inderdaad, dat heb ik vorig jaar gezien. Ik vond het landschap al zo Hollandsch en niet Vlaamsch. Ken jij het winnende boek 'Linus'?

[Geplaatst door: Ted]

Ik heb LINUS alleen door kunnen kijken. Ik moest wel lachen om dat kind dat zei dat het omslag eruit ziet alsof een kind zelfmoord gaat plegen. Het is inderdaad een weinig opbeurend omslag. Maar van binnen ziet het boek er veel minder gloomy uit.